Lan Khai
Hồi 1
Sum vầy mấy lúc tình cờ
Chẳng qua bên gối một giờ mộng xuân.
Giận thiếp thân lại không bằng mộng.
Thôi gần chàng bên Lũng Thành Quan.
Khi mơ những tiếc khi tàn,
Tỉnh trong giấc mộng muôn vàn cũng không!
Nguyễn Thị Điểm
Trong vường hoa dinh quan Thái sư chí sĩ Phạm Cự Lượng Tướng công -
khuất sau dải tường đá ong rêu phủ - Không khí lúc nào cũng dịu dàng và sực
nước hương thơm. . .
Những khóm liễu mo màng, những gốc đào cổ kính, những cụm hải đường,
tầm xuân, thược dược in bóng dưới gương hồ.
Ngồi trên các đầu cột trụ hoặc đuổi nhau trên các mái lầu cong, những cặp kỳ
lân, những đôi phượng sứ phản chiếu nắng xuân thành những tia lửa cầu vòng chói
lọi
Đàn bướm ngũ sắc tung bay...
Con hoàng oanh, chiếc thoi vàng thấp thoáng trong tơ liễu biếc, véo von ca
khúc xuân tình. Tiếng hót của chim, phản chiếu cái tiếng gọi thiết tha của một linh
hồn lẽ bạn ấy, khiến nỗi lòng của Bội Ngọc càng não nùng...
Nàng ngồi dựa bao lan hiên Lãm Thúy và im lặng hằng trống canh, ủ trong
khóe hạnh cả một nổi buồn sâu thẳm...
Chợt nghe Oanh kêu, Bội Ngọc thở dài, nhìn lơ đãng cảnh hoa viên đầy bóng
râm và ánh nắng, đầy hương thơm và muôn tiếng mơ hồ của tịch mịch.
Bội Ngọc là con gái một của Phạm Thái Sư.
Sinh trưởng Ở một gia đình sang quý vào bậc nhất nhì trong nước. Bội Ngọc,
từ nhỏ, chỉ biết những nâng niu chiều chuộng, những hương xạ ngọc ngà với tất cả
sự thỏa thuê do địa vị.
Hơn thế nữa, Bội Ngọc còn có mới nàng cả mốt áng thanh xuân đầy ước hẹn
và một nhan sắc tuyệt trần gian.
Phải, ai còn không biết tiếng Bội Ngọc là hoa khôi của thời đại?
Mà, trên gương mặt thiếu nữ, cái nó khiến người ta chú ý nhất tức là cái màu
da lỗng lẫy, nỏn nà, như màu cẩm thạch.
GÒ má nàng hơi cao, cái cằm nàng hơi lẹm, cặp mắt nàng dịu dàng, trong lặng
và làn môi thắm luôn luôn như ngậm nét buồn càng khiến cho dung mạo ấy có một
vẽ trinh tĩnh u nhàn
Đối với dục vọng phàm trần, nhan sắc của thiếu nữ có khi băng tuyết, xa xôi
quá Nhưng, đối với những mắt xanh lạc loài trong thế tục, đó lại là một vẻ đẹp
khó lòng quên, mặc dầu chỉ khi nó thoáng qua giây phút, như cái bóng mộng
mong manh .
Nàng vận một áo gấm ngắn rộng tay màu hồ thủy, vạt lẩn trong những nếp
xiêm là riêm rúa, bó chẽn lấy lưng ong bằng một sợi kim tuyến có tua dài.
Y phục nghê thường ấy khiến nàng, mỗi khi cử động, chập chờn như con
bướm lượn trong hoa.
Đối với một người như Bội Ngọc, cuộc đời phải là một bài thơ dệt bằng những
ước vọng muôn màu.
Vậy mà, trái lại, nàng đã ủ trong khóe mắt cả một nỗi buồn sâu thẳm? ...
Vậy mà, cùng buổi sớm xuân hôm ấy, nàng âm thầm, ủ rủ trong khi cả tạo vật
tươi vui
Thỉnh thoàng nàng, khẻ nâng mảnh khăn điều thấm cạn giọt châu đọng sau
diềm mi mắt. Cử động ấy cho ta được thoáng trông bàn tay nàng, nó là cả một
công trình mỹ thuật, với những ngón búp măng trắng nõn, với những móng thon
thon kiểu hạt hạnh, bóng như những mảnh ngọc màu hồng.
Nhưng, vì sao Bội Ngọc buồn?
Là vì, đã sáu tháng nay, cuộc đời êm đẹp của nàng bỗng trở nên một khúc
tương tư, rồi một bài ly hận.
Đã sáu tháng nay, giữa hôm lễ thọ Phạm Tướng công...
Ngài vốn là đệ nhút công thần của Đại Hành Tiên đế nên, mặc dầu Ngài đã về
chí sĩ, vua quan trong Triều vẫn một niềm trọng vọng. Hôm lễ thọ Phạm Thái sư,
bởi thế, các vương hầu khanh tướng đều khắp mặt lại mừng.
Từ quá giờ Ngọ hôm ấy, bao nhiêu ngựa xe võng lọng mà Kinh thành Hoa Lư
có thể có được đều dồn lại trước Hầu Môn, bao nhiêu trâm hốt hoa bào đều hẹn
nhau khoe đẹp phô tươi với cỏ hoa trong Tướng phủ, bao nhiêu nhạc khí cùng
đồng thanh cử khúc sinh ca làm rộn rịp bầu không khí bình nhật êm đềm như cửa
một nơi tĩnh thất.
Thế rồi, giữa khi ngoài khách đường diễn ra cái cảnh yến diên hoa lệ. Phạm
thái sư khẽ lãng vào tư thất và truyền gọi tiểu thư. Ngài âu yếm cầm tay con gái,
dắt nàng lại sau bức rèm hoa đoạn trỏ một thiếu niên tân khách uy nghi như một vị
thiên thần.
- Tứ tương Quân chế Chỉ huy sứ Lý Công Uẩn kia sẽ là giai tế của lão !
Câu nói khiến Bội Ngọc thẹn thùng cúi mặt. Nàng thẹn. Nhưng, cũng từ lúc
ấy, tấm lòng xuân thắc mắc vương tơ...
Nàng bắt đầu mất hết sự yên tĩnh của tâm hồn: Gương mặt Lý Công Uẩn luôn
luôn theo dõi nàng như một ám ảnh...
Tình yêu, một khi có đủ thỉ giờ và sụ nhà rỗi, thường trở nên một sức mạnh
tàn phá không ngờ.
Mãi ngày, Bội Ngọc ẻo lả đi chẳng khác cây non thiếu ánh sáng, nàng cố vui
mà chẳng thể vui. Các tiêu khiển hàng ngày không những không đem cho cặp môi
phai cái nụ cười vô tư lự của tuổi trẻ mà càng khiến tấm lòng nàng đã héo hon vì
khát vọng càng thêm nung nấu.
Tuy vậy, Bội Ngọc, mãi đến lúc này, chẳng qua bắt đầu nếm những kẹo kuột
tuy hun đốt mà say sưa ái tình.
Nàng thực đau khổ mới từ hôm đạo sắc chỉ tàn sát những người họ Lý ban
hành .
Nguyên nhân sự tru lục hãi hùng ấy lại chỉ là giấc mơ vô nghĩa lý:
Một đêm kia, vua Ngoạ Triều mộng thấy mình ăn một quả lê mà lạ thay? Cái
hột bên trong lại là cái hột mận.
Lẽ tất nhiên quan giải mộng được vời vào bệ kiến. Rồi, chẳng rõ thù riêng hay
cốt làm to chuyện để hót vua, quan lớn đoán ngay rằng cứ theo điềm gở nọ, ngôi
nhà Lê sẽ mất về họ Lý.
Ngọa Triều Hoàng đế nổi giận lôi đình và tức khắc gián chỉ tru di quân bạn
nghịch chẳng kể là oan hay không, bất luận kẻ bị thảm hình Ở địa vị nào trong xả
hội.
Đạo sắc chỉ viết bằng máu ấy, như một cơn bão, ném tung sự khủng bố xuống
đầu lê dân đã ngắc ngoải dưới chính sự hung tàn.
Mà, riêng phần chàng, Công Uẩn chắc chắn sẽ phải chi acái số phận của biết
bao kẻ hàm oan, bởi lẽ chàng cũng thuộc dòng họ Lý.
Bội Ngọc tê mê vì tuyệt vọng. Càng tuyệt vọng, thiếu nữ càng cảm thấy đời
nàng chẳng thế nào toàn vẹn được một khi Công Uẩn sẽ không còn. Nàng đã liều
cầu khẩn phụ thân để ngài cố vận động thử xem có cứu được chàng không. Phạm
Thái sư chỉ thờ dài gạt nước mắt: Ngài đã nhiều phen được hiểu rõ tấm lòng sắt đá
cuả Ngoạ Triều Hoàng đế.
Thế là từ hôm ấy, cuộc đời thiếu nữ trở nên một cực hình. Nàng tê mê đau khổ
không bút nào tả xiết: mỗi hơi thở của nàng là một tiếng xé ruột; mỗi giọt nước
mắt của nàng là một giọt máu đào; mỗi tiếng động của tim nàng là cả một tiếng ca
trường hận.
Cảnh vật xung quanh nàng tươi thắm bao nhiêu lòng nàng ủ ê bấy nhiêu;
muôn vật rộn rịp chừng nào, nàng thấy quạnh hiu chừng nấy.
Chiều đến, hễ trong nhà vừa đỏ ánh đèn, Bội Ngọc đã lui vào phòng khuê và
ních chặt cửa lại. Nàng chẳng kịp trút bỏ áo xiêm, nằm lăn ra trên nệm thúy;
gương mặt vùi dưới mái tóc óng như mây.
Nàng yên lặng rất lâu, tựa hồ đã ngủ kỹ. Nếu, thỉnh thoảng những tiếng thổn
thức chẳng làm cho vai nàng rung động . . .
Bội Ngọc khóc suốt đêm, khóc ngấm ngầm trong tĩnh mịch, khớc mãi tới khi
sự mệt nhọc về gần sáng khiến nàng thiếp đi.
Lúc này, mộng tưởng của nàng chắc cũng chẳng vui bởi những tiếng thở dài
vẫn luôn luôn thoảng lọt qua mớ tóc thơm mùi xạ...
Bức rèm hoa sịch động: Vân Hương Ở ngoài về.
- Kính bẩm tiểu thư, vẫn chưa ai rõ âm hao gì về Lý tướng quân hết. Chỉ có
vừa rồi, lính phòng thành vác lao đi rao khắp phố rằng: đúng Ngọ hôm nay, đức
Hoàng đế sẽ ngự thuyền ra xem trầm hà bọn tội phạm.
Bội Ngọc đứng phắt dậy; sắc mặt nàng tái đi.
- Trầm hà?
- Bẩm vâng. Các tội nhân hiện đã phải đóng cũi?
Bội Ngọc rên ai oán:
- Trầm hà ? . . . Trời đất ơi ? . . .
Nàng ngã ngồi xuống kỷ bạch đàn ngây ra như người mất vía.
Ngoài vường hoa, con oanh vàng vẫn véo von ca nốt khúc xuân tình.
Bỗng, một ý định làm cho Bội Ngọc như pho tượng vô hồn, hoạt động hẳn
lên. Sắc mặt nàng đỏ bừng; hai mắt nàng sáng quắc.
- Vân Hương, giờ nào rồi?
- Bẩm giờ ty.
Thiếu nữ khẽ nói bằng một giọng mê sảng:
- Giờ ty rồi ? Chỉ còn một giờ nữa. . . Vân Hương, ta muốn thấy chàng một lần
nữa, trước giờ ly biệt cuối cùng.
A hoàn ngẫn ngơ nhìn thiếu nữ? Sự táo bạo của nàng thực phi thường. NÓ toan
lựa nhời can gián vì, ngoài những nguy hiểm mà sự liều l~nh của Bội Ngọc có
thêm đem lại cho nàng được, nó e nàng không giữ nổi yên tĩnh trước cảnh tượng
thương tâm.
- Ta bảo mày có nghe tiếng không mà đứng ỳ ra đấy?
Giọng gắt gỏng của Bội Ngọc khiến Vân Hương sợ hãi. Phục tùng, nó quỳ
xuống và khẽ xâu hài phượng vũ vào chân nàng, hai bàn chân nhỏ nhắn; gót thắm
như son.
NÓ sửa lại cho Bội Ngọc những nếp áo xiêm nhăn; xoa lên hai gò má nàng
một lớp bụi phấn hồng; vấn lại búi tóc mây lỏng lẻo...
Xong ngần ấy việc, Vân Hương vội chạy đi tìm bọn gia nhân để báo cho
chúng biết cái ý định hãi hùng của Bội Ngọc.
Dinh Phạm Thái sư Ở kề bên tả ngạn sông Nho Quan nên, chỉ một lát sau, Bội
Ngọc đã từ trong rặng cổ từng bước xuống chiếc thuyền hoa chực sẵn dưới mấy
bậc đá xanh rêu. . .
Hồi 2
Đất bằng bỗng rấp chông gai. . .
ôn như Hầu
Tin báo về cuộc trầm hà những người họ Lý như một tiếng sét, nổ tung giữa
bầu trời yên lặng của Kinh thành.
Trăm họ bàng hoàng náo loạn. Sau cùng, bị cuống lôi bởi tính cách phi thường
của cuộc tàn sát không tiền khoáng hậu. Dân gian ùa nhau đi xem, nhân tiện để
được thấy rõ mặt ông vua, mà ai nấy khiếp hơn tất cả các ôn hoàng dịch lệ.
Phố xá trong thành mỗi lúc một thưa vắng trong khi các đường chạy thẳng ra
bến sông trở nên những thác người cuồn cuộn chảy... Lẫn trong đám thường dân
đổ bộ, ngựa xe các nhà quyền quý nối nhau như những vật nổi lập lờ...
Một sự náo nhiệt, không thể tả, cũng lúc ấy, diễn ra trên mặt sông Nho Quan:
nghìn vạn chiếc thuyền đủ các hạng và các kiểu - từ nhũng nan tre mõng mảnh đến
những chiến hạm hình thủy quái và những hoa thuyền rực rỡ - chen chúc nhau,
khiến cho dòng nước, bị khuấy lộn, bị vỡ nát, sủi bọt trắng ngầu...
Bọn lái thuyền vừa giữ dịp cho đàn em bơi vừa hét chõ sang thuyền bên cạnh
để cướp đường. Mỗi lần xảy ra sự đụng chạm tất nhiên không tránh được thì từng
mớ bơi chèo lại dựng lên tua tủa, đập nhau chí chát và, đồng thời, những câu văng
tục , những lời chửi rủa nổi ồn ào như vỡ chợ. . .
Tuy vậy, chẳng ai thèm muốn để ý đến việc lôi thôi có tính cách bình dân ấy.
Đoàn thuyền vẫn cái xuôi cái ngược, tung tăng trên muôn lớp sóng lập lòe như
dòng bạc chãy.
Ngồi trong khoang, giữa đám đệm nhung lam thêu chỉ bạc. Bội Ngọc hồi hộp
nhìn qua bức rèm the . . .
Phong cảnh dọc hai ven sông là một cái khung rất thích hơp với sự huyên náo
trăm màu trên sóng nước; phủ đệ các công khanh, cửa nhà của hàng phố kế tiếp
nhau, ẩn hiện trong bóng mai, hạnh, liễu, tùng. Nhỏ cao hơn hết là những nóc điện
đài nội phủ, nặng trĩu rồng leo. Lầu Ngọ Môn, uy nghi và hùng tráng, sừng sững
dưới bóng lá cờ đại sắc vàng. Tự đấy, chiêng trống điểm giờ thỉnh thoảng khua
vang, gieo xuống tâm hồn quần chúng một cảm giác hãi hùng vơ vẩn. . . Tít tắp
đằng chân mây, dãi núi xa in nét thiên thành trên nền vàng nhạt.
Nhưng Bội Ngọc, lúc ấy thờ Ơ với cảnh vì tâm hồn nàng còn bận với ước vọng
điên rồ: được thấy Công Uẩn là được thấy chàng thoát nạn...
Ngàng truyền thủy thủ tiến sát đến bên rặng thuyền chiến đóng ngang sông,
nơi mà Đức vua sẽ ngự xem các tội phạm phải dìm nước. Nhờ có hiệu lệnh trong
Tướng Phủ. Ý muốn của Bội Ngọc không đến nổi bị ngăn cản; nàng sẽ được thấy
rõ tấn bi kịch sắp diễn ra để thoả sự giận hờn quái gở của bạo chúa.
- VÔ lý thực ? Đem sự tang tóc của bao nhiêu nhà, đem sinh mệnh của bao
nhiêu người đổi lấy chút thoả lòng của một kẻ hung ác...
Bỗng, nàng bỏ dở ý nghĩ tiếng trống long phụng, vẳng lại từ phía thượng lưu
sông, khiến Bội Ngọc xúc động, lắng tai nghe...
Bách tính xỉ xào:
- Đ ạo Ngự ? . . . Đ ạo ngự đã tới ? . . .
Chẳng ai bảo ai, tự nhiên các thuyền bè giạt cả vào hai bên lợi nước, sự huyên
náo vụt tan đi. Một cảm giác hồi hộp rơi nặng xuống đầu quần chúng.
Vân Hương run tay cuốn rèm. . .
Bội Ngọc, vương hẳn mình ra ngoài bao lan thuyền, ngóng đợi...
Trống chiêng gần mãi lại rồi cờ quạt hiện ra nhuộm đỏ khúc sông xanh.
Một cái rúng mình chạy lướt trên ức vạn linh hồn hoảng sợ.
Một mớ tiếng ầm ầm, để gào sự oán cừu hơn là để tỏ lòng kính mộ, làm rung
rinh b ầu không khí xuân tươi . . .
Đạo ngự đã rất gần; ai nấy đã nhìn rõ:
MỞ đầu là những cờ bát quái, cờ ngũ hành, cờ tuyết mao, cờ long hổ, phất
phới như đàn bướm.
Thứ nhìn là các trống nhớn, trống con, bát bửu, lộ bộ, nom chóa lòa, nghe rần
rộ, làm rạo rực cả tâm hồn.
Một đại đội Ngự lâm quân, dàn trên mấy hàng thuyền chử nhất, sẵn sàng đối
phó với mội sự bất thường.
Tiếp theo đám này là các tù phạm đàn ông, đàn bà, cụ già, con trẻ, quan cả,
dân hèn lẫn lộn. Những trai tráng khỏe mạnh đều nhất loạt bị đóng cũi; đàn bà
phải xoắn tóc lại với nhau như từng mớ củ cải một; trẻ con thì bị buộc từng xâu
như xâu ếch. Hết thảy đều trần truồng. Những vết roi đâm, những lần roi quất,
những dây chão bằng nứa tươi lằn vào da thịt làm cho thân thể họ rách nát và
rưóm máu. Tuy đau khổ, tuy đói khát, tuy đã mệt nhoài, tuy đã mất hết hy vọng,
bọn người oan uổng đó vẫn đạp, vẫn giãy, vẫn khóc than, chửi rủa và lạy van.
Bọn đạo phủ, sợ náo động tới đấng Chí Tôn, cầm giáo xiên vào ngực hoặc
cầm mã tấu chặt đứt cuống họng tội nhân mà sự ồn ào vẫn không dẹp được. HỌ
đông lắm, có tới nghìn người và trẩy mãi, trẩy mãi như một lũ oan hồn trong mê
sảng...
Trên bờ, bách tính hãi hùng nhắm mắt. CÓ người ôm riết lấy mẹ, cha, chồng,
vợ hoặc bạn bè. CÓ ngưòi ngửa mặt trông trời. CÓ người ôm đầu khóc nức nở.
Cũng có người ngất đi.
Đoàn tội nhân kéo hết thì tới bọn Ngự nhạc mặc những quần áo sặc sỡ và cầm
những nhạc khí lạ lùng. HỌ được lệnh cử những bài võ trang lừng lẫy để át mớ
khóc than, là vì, ngay sua lưng họ con rồng gỗ thiếp vàng đương lừ lừ vượt sóng,
theo nhịp điệu của tám chục chiếc bơi chèo...
Ngoạ Triều Hoàng đế ngự giữa lầu bằng che dưới bóng tàn thêu rực rỡ. Gần
bên tả hữu ngự toạ, sáu tên cung nữ cũng trẻ đẹp như nhau và cùng sỗ sàng trong
những nếp áo xiêm mỏng tựa cánh chuồn đang khẽ rung vãng theo điệu múa
những chiếc lư trầm nhả khói hoặc khẽ nhịp nhàng phe phẩy những chiếc quạt
thiên nga.
Hoàng đế ngã mình trên chiếc ghế dài lưng dốc mà bốn chân tức là bốn con kỳ
lân phủ phục vờn nhau. Ngài ngự thường phục bằng vóc da đồng; chân đi văn hài
như cánh trả
Da mặt Ngài mai mái như chẳng bao giờ nhuộm đỏ bởi màu phàm trần cũng
như thần sắc Ngài không từng đổi thay với những xúc cảm đê hèn thường tục.
Trong hia quầng thăm, cặp mắt lim dim tựa hồ chỉ trông thấy cái vô cùng.
Sự no nê vẻ khoái lạc, sự buồn nản của một ý muốn luôn luôn được thỏa mãn,
sự cô độc thánh thần giữa nhân lại, sự nhàm ngấy các vinh quang, từng ấy thứ đã
rắn gương mặt vua Ngoạ Triều lại, như một pho tượng bằng sành.
Cánh tiền phong và đội Ngự nhạc đã quây thành một hình vuông trên mặt
nước. Bọn tử tù bị dồn gọn vào bốn bức thành người lởm nhởm những gươm đao.
Chiêng trống nổi ba hồi...
Thuyền ngự từ từ vào vực xo áy. . .
Lẵng lẽ. . .
Bồi hồi.
Chợt, ống lệnh nỗ vang... Hằng trăm cái cũi gỗ nhất thời bị lăn ùm xuống
nươc .
Nhã nhạc nổi tưng bừng...
Quan, dân, sĩ, tốt, mặt cắt không còn giọt máu...
Duy bạo chúa vẫn điềm nhiên.
Và, cố dẹp sự cảm thương bắt đầu xâm chiếm lòng khô héo, bọn đao phủ hè
nhau làm mau cho xong việc; chúng nghiến răng, sùi bọt mép, mặc tiếng kêu gào,
mặc sự giãy giụa, cứ lần lượt quẳng từng tốp người khốn nạn xuống sông...
Bọt sủi trắng ngần... Sóng cồn dào dạt... những đầu ngưòi nhấp nhô, những
bàn tay chới với; và trống chiêng, và đàn sáo, và những tiếng rú lạnh hồn...
Trăm họ trên bờ tê mê ngây ngất một cảm giác nghìn cân đè nặng xuống
muôn tấm ngược phập phồng.
Vua Ngoạ Triều, trái lại, vẫn lơ mơ như con mèo sưởi nắng.
Bội Ngọc vẫn níu lấy bao lan thuyền như ai níu lấy một ảo vọng cuối cùng.
Nàng nhìn theo tấn kịch hãi hùng bằng cặp mắt của người hấp hối...
Bỗng, một cái lắc mạnh khiến Vân Hương giựt mình trông lại: Bội Ngọc thở
hổn hển; sắc mặt nàng đương tái chợt đỏ bừng; hai mắt nàng long lanh như nảy
lửa; toàn thân nàng run lên...
Tốp nạn nhân cuối cùng đã chìm lỉm. Vua Ngoạ Triều như sực tỉnh giấc mơ
vĩ đai: Ngài khẽ phất tay áo long bào.
Đoàn ngự lại chỉnh tề đội mũ. Mặt nước sông Nho Quang lại hững hờ phản
chiếu màu hoa sắc lá trên bờ...
- Vân Hương, mày có trông thấy gì không? Kia, kìa? ...
Tên a hoàng úp một bàn tay lên trên mắt, nhìn theo phía Bội Ngọc trỏ.
- A? Lý...
Vừa kêu. Vân Hương vừa dụi mắt:
- CÓ lẽ nào như vậy được?... CÓ lẽ nào?...
- Đích rồi: viên tướng giáp vàng mũ trụ kia chẳng phải Lý Công Uẩn thì còn là
ai?
Quay lại, Phạm tiểu thư như truyền cho bộ hạ:
- Đuổi theo thuyền Ngự.
Bọn thủy thủ giựt mình nhìn nhau ngơ ngác...
Bội Ngọc, điên cường vì vui mừng vội thét to:
- Bây đã điếc cả hay sao? Cứ vượt lên, tội vạ đâu, ta chịu? ...
Một tiếng mõ nổi; hai chục thủy thủ rạp mình ra phía trước; hoa thuyền vùn
vụt bay trên sóng như tên. . .
Lý Công Uẩn, chống kích đứng Ở mũi thuyền rồng, lúc ấy, đang mải theo một
ý nghĩ
Hoa thuyền lướt bên thuyền Ngự...
Bội Ngọc, nhận đích xác người yêu còn sống, kêu rú lên một tiếng rồi ngất đi.
Công Uẩn vô tình không để ý.
Nhưng, vua Ngoạ Triều đã hơi nhíu cặp lông mày. Sau diềm mí mắt lim dim,
cặp đồng tử hung hung khẽ chếch về phía thiếu nữ và một tia lửa thèm muốn vụt
lòe ra...
Thái giám Đinh Thọ nhận thấy sự không thường.
Hắn khẻ nhếch cặp môi thâm, cười một nụ cưòi nham hiểm.
Hồi 3
Bóng dương để hoa vàng chẳng đoái. . .
Hoa để vàng bởi tại bóng dương!
Hòa vàng, hoa rụng quan tường,
Trải xem hoa rụng đêm sương mấy lần ?. . .
Nguyễn Thị Điểm
Dọi đèn chong vẫn âm thầm cháy sáng, trên đầu con hạc gỗ thếp vàng...
Cái vòng tròn trên sợi bấc mỗi lúc một lòe to, đỏ quạch? Ngọn lửa bùng lên,
như cái tàn hồn của người hấp hối, nhuộm các vật xung quanh bằng một thứ sáng
mơ hồ...
Các vang động ngoài cõi đời chẳng khi lọt tới thâm cung, sự tĩnh mịch vì vậy
càng sâu thẳm.
Bỗng, cửa cung hé mở rồi một cái đầu thập thò hiện trong mảnh gương đồng
bạch treo xế lối ra vào: Con Hải Đường, theo lệ, lên phòng hầu ngự...
Lúc ấy, Dương hậu ngủ đương say.
Hải Đường, dừng bước bên ngoài ngưỡng cửa lắng nghe tiếng nổ lách tách
của sợi bấc khan dầu, cái tiếng động duy nhất trong cả gian phòng rộng và, sau
cùng, nó rụt rè tiến lại bên chiếc kỷ trầm hương để gần con hạc gỗ. Liều thuốc ngũ
đã hết; trong lòng cái bát sứ cổ Giang Tây chỉ còn ít cặn lờ đờ.
Hải Đường hắt chỗ cặn thuốc vào trong bình phogn; lau sạch cái bát bằng một
mảnh khăn điều ướp xạ rồi lại để bát vào chổ cũ.
Đoạn, vẫn rụt rè và kính cẩn, thị nữ tiến lại gần long sàn...
Dương hậu ngủ đương say nhưng, thỉnh thoảng, một tiếng thở dài vẫn buông
chìm trong tĩnh mịch.
Hải Đường khẽ vén cánh màn hoa gài lên mắt phượng.
Dương hậu lờ mờ hiện dưới ánh đèn tàn.
Quanh cái trán phẳng và thấp, mái tóc rối tung phủ xuống hai vai. Mí mắt
thâm quáng hé mở; làn nhỡn quan ươn ướt như còn dở theo một mộng ảnh say
sưa. Cặp môi phai mím chặt như ngặm muôn nỗi cay đắng bẽ bàng của tình yêu
hắt hủi. Chiếc nụ tai bên hữu, phản chiếu ánh đèn, lướt tia sáng trên gò má phai
hồng. Chuỗi bội hoàn theo nhịp thở, sóng sánh trên ngực áo phập phồng như mấy
giọt sương còn đọng trong áo sen tơ...
Mền chăn vóc vàng phủ kín ngang mình thiếu phụ; một cánh tay bỏ hở buông
thõng xuống bên giường. Quanh cổ tay, nõn nà như một dòng ngọc, chiếc thuyền
vàng hình rắn nạm kim cương óng ánh như một chùm s ao . . .
Hải Đường không dám kinh động giấc ngủ Đế Vương. NÓ khẽ lùi ra phía cửa.
Vừa lúc ấy, sợi bấc nổ một tiếng ráo; ngọn lửa tắt phụt; cảnh tâm cung tối
mu...
Con rồng vàng, để trên mặt án son, chợt thức giấc, rỏ đều đều mấy giọt nước
xuống c ái vạt lưu li . . .
Mấy tiếng ho từ giường Ngự tung ra... Dương hậu trở mình và lên tiếng gọi:
- Hải Đường ?
- Tâu Hoàng hậu?
Thị nữ vừa thưa vừa lính quýnh mở tung hai cánh cửa sổ tròn: ánh sáng, tiếng
chim kêu và gió mát ùa vào cung cấm.
- Thị nữ đâu?
Tiếng gọi hơi xãng. Hải Đường lo sợ vội quỳ xuống trước long sàng.
- Tâu Hoàng hậu.
- Việc ấy thế nào?
- Tâu Hoàng hậu. Thiên tử đã chuẩn y nhời Hoàng hậu yêu thỉnh.
Một vẻ sung sướng hiện ra trên mặt Dương hậu quằn quại và mỉm cười.
- Ngài Ngự đã phán chắc chắn...
- Miễn tử hình cho Lý tướng quân và lại cho Lý tướng quân theo hộ giá...
- Ngưòi đã tâu làm sao và, khi ưng chuẩn, Hoàng đế đã phán những gì?
- Hạ thần nhắc lại nhời Đức bà rằng nếu Lý Công Uẩn phải chết cũng như một
kẻ dân thường thì, từ nay, hào kiệt trong thiên hạ ai dám đem thân để phú tá Ngai
vàng nữa?...
- Được ?
- Vả lại, Công Uẩn không thuộc dòng họ Lý, Công Uẩn sở d~ nhận họ của sư
ông chùa CỔ Pháp, chẳng qua là để báo cái ơn nuôi dạy mà thôi.
- Được lắm?
- Ngài Ngự gật đầu phán rằng: - "Không hiểu Công Uẩn có ân đức gì với
Hoàng hậu mà y được che chở đến như thế?"
Dương hậu ngồi chỏm dậy; sắc mặt nàng biến hẳn.
Mấy phút qua...
Lặng lẽ. . .
- Hải Đường, phải chăng là Đức vua có ý ngờ?
- Tâu Đức bà, ý trời cao xa, kẻ nô tỳ này, phận như sâu kiến, hiểu sao được ?
Dương hậu mơ màng nhìn ngọn lửa... Mãi lâu lâu, nàng bổng thở dài:
- Ta liều l~nh quá?
Rồi nhíu đôi mày liễu, Hẫu dằn từng tiếng:
- Chẳng hay chàng có thấu tình?... Chẳng hay chàng có biết vì chàng mà ta
xuýt mất đầu như bỡn nếu, đối với ta, Quân vương thẳng nặng lòng sủng ái?...
Thực vậy, Ngoạ Triều Hoàng đế nhiều phen đã yếu mềm trước những cử chỉ
táo bạo của Dương phi mặc dầu, đối với hết thảy, Ngài vẫn tỏ ra mình là một bạo
chúa chưa từng biết có tình thương.
Dương phi là con gái út riêng của Dương Thái hậu vợ cũ của Đinh Tiên
Hoàng, chánh cung Đại Hành Hoàng Đế. Mẹ đẻ vua Ngoạ Triều.
Khi Đinh Tiên Hoàng phải ĐỖ Thích ám hại cùng một lúc với Nam Việt
Vương Liễn thì Dương Thái hậu, viện cớ nước nhà bị quân Tống xâm lấn mà Vệ
Vương Đinh Tuệ hãy còn nhỏ tuổi quá, bàn với đình thần tôn Thập đạo Tướng
quân Lê Hoàn lên làm vua lấy hiệu là Đại hành Hoàng đế và tiến nạp Dương thái
hậu làm chánh cung. Sau hai mươi bốn năm bỉnh chính, vua Đại Hành bỗng thụ
bạo chứng rồi băng. Hoàng tử Long Đ~nh giết anh và tự lập làm vua, tức Ngoạ
Triều, Dương Thái hậu gã ngay con gái út Đinh Tiên Hoàng cho Long Đ~nh,
Dương phi được sủng ái từ đấy.
Sự đắc thế của nàng tưởng không có gì đáng lạ: Long Đ~nh; vốn là một thiếu
niên hiếu sắc, đến nổi mắc bệnh không thể ngồi lâu được, cứ phải nằm lì mà thị
triều, lại gặp Dương phi là gái phong tình và có rất nhiều bí thuật gợi tình thì đôi
bên, đối với nhau khác gì cá gặp nước, rồng gặp mây.
Chỉ vì sau này vua Ngoạ Triều luôn luôn ốm yếu, Dương hậu mới buồn tình
và tự coi mình như một kẻ góa bụa. Và, cũng bởi vậy, Công Uẩn đã trở nên sự
khao khát của nàng. Không một phút nào bà chúa hoài xuân ấy kh6ng mơ tưởng
chàng thanh niên võ tưóng, không một phút nào những cảnh ái ân rồ dại không ám
ảnh nàng. Mỗi lần Dương phi gặp Công Uẩn là một lần nàng nóng bừng cả thân
thể cặp mắt nàng sáng lên; hơi thở nàng đút khúc; máu nàng bỏng như sôi...
Nhưng, nếu Dương hậu đã say mê chàng đến cực điểm; Công Uẩn, trái lại, đã
thờ Ơ Tình yêu, nhất là tình yêu với người đàn bà, có thể chịu đựng được sự thù
oán mà không sao tha thứ nổi sự lãnh đạm.
Dương hậu càng nghĩa càng đau. Hậu cố ôn lại những bẽ bàng, nhục nhã mà
Công Uẩn đã gieo vào lòng Hậu từ một năm trường.
Nhiều phen, Hậu, điên rồ quá, đã toan bỏ hết lễ nghi, ném hết phẩm giá, xéo
lên gnuy hiểm để được gần chàng, đễ quì xuống trước mặt chàng mà ai cầu lấy đôi
nhơn êm ái.
Lại cũng lắm lúc, Hậu quyết đày ải chàng cho bõ ghét. Nàng đã thử bày đặt ra
những thứ hình phạt rõ ghê gớm đê làm cho Công Uẩn phải thịt nát xương tan.
Những cảnh khủng khiếp mà nàng cố bày ra bằng tưởng tượng ấy, rút lại chỉ khiến
nàng thêm thương sót Công Uẩn rồi thổn thức khóc thầm. Nàng vẫn không thể sao
thù ghét được chàng. Chứng cớ là nàng đã liều tính mệnh để cứu chàng khỏi chết.
Xa xa, tiếng ống lệnh chột nổ vang trên kỳ đài tiếp đến tiếng chuông vàng
khánh ngọc ngoài điện chính báo hiệu Đức Thiên tử đã hồi loan...
Dương hậu lật đật sang Thủy Tinh cung để sửa soạn tiếp giá.
Hơn chục cung nữ hầu riêng về việc trang điểm, lúc ấy, đã tức trực sẵn sàng.
Như tên gọi, Thủy Tinh cung là một gian phòng rất rộng mà bốn vách lát toàn
bằng gương sáng. Trước mỗi tấm gương, kê một chiếc bàn nhỏ bằng thau bóng
lộn, trên bày các đồ dùng về sắc đẹp; nào phấn trân châu để thoa mặt, nào than
bạch đằng vẽ lông mày, nào bột đậu tầm tương để tiệt các đường dăn trên má, nào
son thái hằng để nhuộm thấm làn môi.
Trút bỏ áo xiêm, Dương hậu bước vào cái vạc đá xanh đựng sữa sơn dương
mới vắt. Màu sữa đã trắng, thân thể Hậu càng trắng ngộn, nom như một pho tượng
bằng tuyết đông.
Hậu dìm mình xuống đến tận cổ, tê mê trong hơi sữa ấm. Hải Đường cầm
chiếc lược ngà khẽ chải mới tóc thơm. Mẫu Đơn, một tên cung nữ khác, rón rén
nâng chiếc bình lưu li rỏ nước trăm hoa xuống đầu Dương hậu, một giọt thơm cay
vô tình rơi phải mắt nàng. Sẵn mối hờn giận trong lòng, Dương hậu giằng ngay
chiếc thoa vàng nạm ngọc va xiên mạnh vào tay đứa a hoàn lơ đểnh.
- Giam cổ nó xuống lãnh cung cho ta?
Nàng nói xong, vùng vằng đứng dậy vương vai đoạn bước ra ngoài bồn tắm.
Lũ cung nhân chực sẵn vội cúm lại quanh nàng; chúng dùng khăn bông nõn thấm
khô những giọt nữa còn đọng trên da thịt nàng, đoạn dâng lên một bộ ngự phục
bằng lụa mỏng như sương.
Hậu mặc áo rồi lại bên một chiếc bàn gần đấy; nàng bắt đầu trang điểm.
Chợt có tin báo thái giám Đinh Thọ đang chờ ý chỉ Ở ngoài hiên.
Nàng vội phán:
- Cho vào.
Khúm núm bước lên lầu phượng, Thái giám vừa toan quỳ xuống thì Dương
hậu đã truyền miễn lễ.
- Thế nào? Cái việc phó thác cho khanh đã có kết quả chăng?
- Muôn tâu lệnh bà...
- Hắn từ chối.
- Lý tướng quân nhất định từ chối. Ngài nói rằng: "ân đức trời bể của Lệnh
bà, Ngài mãn kiếp xin ghi lòng tạc dạ nhưng, mặc dầu thế, Ngài chẳng bao giờ lại
dám loạn nghĩa chúa tôi..."
Dương hậu cúi đầu: hai gò má nàng ửng đỏ...
Nàng thở dài:
- Sao lại có con người sắt đá như Công Uẩn?
Đinh Thọ rụt rè tâu:
- Lý tướng quân vị tất là người có trái tim sắt đá?
Dương hậu tái mặt:
- Ngươi nói vậy là nghĩa lý gì?
- Tâu lệnh bà, có lẽ quan Chỉ huy sứ đã dan díu cùng con gái quan Thái sư chí
sĩ Phạm Cự Lượng.
Dương hậu cau mày, quát:
- Nhà ngươi chớ nói nhảm!
Nàng mắng Đinh Thọ nhưng toàn thân nàng đã lạnh ngắt và run lên bởi lo sợ,
bởi ghen hờn.
- Ư, cớ sao Công Uẩn lại yêu Bội Ngọc? con gái Phạm Cự Lượng chẳng đã
nổi tiếng là hoa khôi của thời nay đó ư?
Lẽ phải bảo nàng như thế. Lòng tự ái của nàng, của một bà chúa biết mình
cũng trẻ đẹp như ai, vội cướp lời:
- Chẳng lẽ nào như thế được? Nếu Công Uẩn cũng có tấm lòng thì chàng đã
phải yêu ta? . . .
Nàng im lặng hồi lâu mới hỏi Thái giám bằng một giọng đầy lo lắng:
- Ngươi thấy gì?
Đinh Thọ vội để hết những điều mắt thấy rồi kết luận:
- Tâu lệnh Bà, hạ thần dám chắc rằng quan Chỉ huy sứ và tiểu thư Bội Ngọc
đã nặng tình với nhau.
Trước sự thực tàn nhẫn và khó lòng thay đổi, Dương hậu cảm thấy sự nhục
nhằn của kẻ chiến bại. Mấy phút nặng nề.
Dương Hậu cắn môi suy nghĩ mặt nàng luôn luôn biến cải, tỏ ra trong lòng
nàng đương có một trận phong b a. . .
Thốt nhiên, nàng ngẩng đầu..., tia mắt nàng vụt long lanh như ánh kiếm; một
nụ cười lạnh nhường hơi chết thoáng nở trên cặp môi son.
- Được ? cho khanh hãy lui . . . Ta sẽ xem chúng nó ?
Hồi 4
Khi trướng ngọc, lúc rèm ngà
Mảnh xuân y hãy sờ sờ dấu phong
Bây giờ đã ra lòng ruồng rẫy,
Để thân này nước chãy hoa trôi!
ôn Như Hầu.
Đạo ngự đã về tới ngọ môn...
Trong ánh sáng tàn của ngày xuân sắp mất, lâu đài cung điện sừng sững in
trên mây rực rỡ vàng.
Tự các khối vĩ đại màu thẫm tím, - Mà thời gian chỉ lướt qua, như nước chảy
bên những ghềnh đá giữa dòng sông - Tiết ra một ý niệm về cái uy quyền thiêng
liêng tuyệt đối.
Chiếng trống thì thùng vang động. Văn võ lưu kinh vội bài ban trước điện
Thái Hoà.
ống lệnh trên kỳ đài bắt đầu nổ, chuông kháng nổi tưng bừng...
Ngự lâm quân đã vào khỏi cổng, và tách làm hai, đứng thị lập Ở tả hữu sân
chầu sau những voi ngựa đá, những thống cổ trồng hoa, những giá tàn quạt, lộ
bộ...
âm vang trong bốn bức tường thành cao vút, tiếng bát âm dội lên như một
khúc nhạc khổng lồ.
Ngọc Liễn tiến vào sân, qua trên lối đá chín rồng và đặt xuống trước chùm hoa
chín bậc.
Hoàng đế từ từ bước lên chính điện.
Trăm quan phủ phục tung hô.
Chiêng trống ầm ầm vỡ lở. . .
Vua đi thẳng vào tẩm thất; trên mặt rồng chẳng một vẻ gì tỏ ra Thiên tử đã
nghe tiếng họ trông thấy sự thần phục của hàng trăm sinh mệnh đang quì mọp
dưới long hài . . .
Cửa song mở rộng, hé ra trong giây phút cái bí mật sâu thẳm chốn cung vi.
Dương hậu, như một đóa hải đường mơn mởn, khép nép cung nghênh thánh
giá.
Hoàng đế lướt qua, theo sau là Lý Công Uẩn, lẫm liệt trong bộ giáp vàng.
Dũng tướng cúi đầu trước Dương hậu, trong khi một vẻ căm hờn mà say đắm
hiện trên gương mặt nàng.
Nhưng, cửa son đã sập lại; cái bí mật cốn cung vi lại khuất lẩn mắt phàm
trần
Vua Ngọa Triều bước lên Ngự tọa đặt giữa cái bục son tam cấp sau chiếc long
án bày đủ các văn phòng tứ bảo và một cái lư trầm. Gần bên hữu Ngự tọa là chiếc
ngai chín phụng của Dương phi.
Hàng trăm cột son rồng cuốn nâng đỡ một bức trần gỗ thếp vàng có đính
những sao tròn bằng thủy soạn. Cạnh mỗi đầu cột, treo một chiếc đèn lồng đỏ và,
gần bên mỗi chân cột, bày một chậu hoa tươi.
Bọn nội giám chờ vua an vị xong mới bmắt đầu dâng quán tẩy: nào chậu vàng
đựng nước hương ngủ vị, nào khăn mặt bông, nào trâm ngọc, lược ngà.
Rồi thị vệ dâng trà cống phẩm. Sau cùng, hai cung nữ trì hồ cúi dâng ngự tửu.
Nhã nhạc nổi du dương...
Giờ ngự thiên đã đến: đủ món sơn hào, hải vị, đựng trong các đ a bát cổ men
vàng, bày la liệt trên mâm son, do một tên nô lệ Chiêm Thành quỳ đội gần bên
Ngự tọa.
Hoàng đế nâng chén lưu ly, khẽ nhấp môi một hớp rượn. Ngài cầm đũa; nếm
qua mấy thứ đoạn truyền bãi tiệc.
Dương hậu vội quỳ xuống thỉnh an.
- Cảm ơn hậu. Bữa nay trẫm không vui, phiền hậu hãy lui về nội điện.
Hiểu rõ tính thất thường của bạo chúa. Nàng khẽ liếc nhìn Công Uẩn đứng sau
ngai. Vẻ điềm nhiên của chàng thực đau đớn cho Hậu chẳn gkhác kim đâm ruột...
Đức vua, lúc ấy, mới ngã mình xuống nệm gấm, vẻ mặt thẫn thờ...
Biết có sự lạ, không chừng là cả một cơn dông tố ngất trời, tả hữu nhìn nhau,
khi ếp đãm . . .
Nhã nhạc im dần.
Lặng lẽ và hồi hộp...
Thời khắc qua. . . Ngày dần tối . . . .
Về phương Tây, mặt trời gần bị ngụp trong vũng máu hồng. Bức màn the xám
của haòng hôn bắt đầu buông xuống cảnh vườn ngự uyển... Những vệt bóng âm
thầm bò lan dưới các chòm cây và uống dần, uống dần từng tia nắng còn sót còn
vấn vương trên ngọn cỏ đài hoa... Mùi hương mỗi lúc.một nồng nàn trong gió
thoảng. Hơi sương càng lâu càng thấm lạnh tới linh hồn...
Bạo chúa rùng mình vội kéo tấm long bào che kín ngực và truyền cung nga
dâng rượn.
Nội giám thắp đèn lồng. . .
Cảnh thâm cung đầy bóng tối phút chốc biếnt thành cả một thế giới ngân hà...
Bị hơi men đốt nóng, hai mắt bạo chúa cũng sáng trưng lên. Ngài nhắc chiếc dùi
ngà gõ nhẹ lên cái khánh ngọc.
Phía trong nội điện, bỗng có tiếng chuông rung, tiếng khóa động rồi bao nhiêu
cánh cửa mở tung ra, nhường lối cho ngót ba trăm mỹ nữ...
HỌ chia ra hai hàng, lặng lẽ diễu qua bên tã hữu ngai rồng...
Mặc những áo xiêm lộng lẫy, đeo những vàng ngọc rỡ ràng, ướp những hoa
thơm xạ ngát, bầy mỹ nữ thấp thoáng dưới ánh đèn hồng, lúc ấy, là cả một giấc
mộng sắc hương.
Bạo chúa lạnh lùng nhìn những màu thanh vẻ lịch phô trương dưới cặp mắt
diều hậu sáng quắc... Làm cái đích cho tất cả bấy nhiêu linh hồn đầy những rạo
rực của tuổi trẻ. Vua Ngoạ Triều không tỏ ý tự cao. Trái lại, Ngài luôn luôn soi bói
từng cử chỉ để chờ dịp được đưa ra cái uy sấm sét của đấng Kiệt Trụ khát máu
người...
Bầy mỹ nữ vẫn dập dìu quanh bảo tọa. HỌ được lệnh phải khoanh tay, cúi đầu
và nín lặng - Mỗi cử chỉ ra ngoài khuôn phép, dù nhỏ nhặt bằng sợi tơ, cũng đủ
làm cho họ nát thịt tan xương. Là vì bạo chúa rất sợ những tại nạn không ngờ.
Ngài thường nói:
- Một nhát dao găm chỉ là cái công việc làm trong chớp mắt.
Bị coi như vị ác thần của hết thảy, vua Ngoạ Triều chẳng dám tin ai. Ngay
những lúc vui chơi với các phi tần, nhà vua cũng vẫn đóng cái vai mèo vờn chuột.
Nụ cười của Vương giả, vì vậy, thường làm chảy biết bao nhiêu nước mắt. Nhiều
khi, lulung giọt lệ còn pha lẫn máu đào ? . . .
Từ trong nội điện, bầy cung nữ nối nhau bước xuống thềm rồng rồi tản ra
vường Ngự uyển.
Bỗng hoàng đế trỏ một thiếu nữ trẻ măng đi Ở cuối hàng bên tả.
Thái giám Đinh Thọ vội khấu đầu:
- Tâu bệ hạ, đây là một đứa gái Mường.
- Một đứa gái Mường trong nội phủ của Trẫm?
- Y đẹp và còn trẻ lắm lại đàn hát rất hay? ...
- Khanh tuyển Ở đây vậy?
- Y là cố phẩm của chúa Mường.
Ngọa Triều Hoàng đế khẽ nhếch mép cười và truyền lệnh cho sơn nử:
- Lại gần đây?
CÔ Mường, run như cây sậy giữa dòng suối lũ, rón rén tiến lên...
Lõa lồ trong bộ vũ y vành mỏng, thân thể nàng là cả một bài thơ ca ngợi nhục
dục; cặp mắt nàng trong suốt; thăm thẳm như hai vực trời khuya. Tự các cử chỉ
của nàng tiết ra một phong phú ảo huyền bí mật...
- Nhà ngươi mấy tuổi?
- Tây Thánh đế, hoa liệp li đã nở mười sáu bận từ khi thiếp ra đời...
- Tên là gì?
- Cẩm Thị Dung.
- Người là giống mán mường ăn cóc chết, nhưng đã về tới đây, ngươi phải
tuân vương hoá?
Ngẩng phắt đầu nhìn bạo chúa, thiếu nữ bất bình hỏi vặn:
- Tâu nhà vua, mán mường không có hào kiệt chăng?
Sự khiêu khích của thiếu nữ phi thường đến nổi chính vua Ngoạ Triều cũng
phải giương tròn hai mắt vọ. Ngài rít lên:
- ái chà? Con rắn độc?... Con rắn độc còn cứng cổ, không biết thân sắp phải
xéo nát dưới gót giày? ... Cẩm Thị Dung chợt tỉnh ngộ, nàng run bần bật. Nàng cúi
đầu xuống trước ngực phập phồng . . .
Bạo chúa lại điềm nhiên:
- Mày biết hát chứ? Trẫm muốn nghe giọng hát đường rừng.
Sơn nữ rùng mình, cố mở miệng mà không được, Nàng ngã khụy trước Ngai
rồng, lặng đi một hồi lâu mới khẽ rung rung cất tiếng...
Giữa cái im lặng hãi hùng, giọng hát của thiếu nữ, trong như suối ngọc, vang
lên thành một khúc nhớ rừng ảo não.
- Mày sao ngâm khúc buồn quá thế?
- Bởi lòng tôi khổ sở.
- Trẫm muốn, Ở đây ai cũng vui cười, mày biết chưa?
Sơn nữ cúi đầu thổn thức.
Năm móng tay của bạo chúa bỗng đập mạnh xuống vai nàng. Chẳng khác năm
cái vuốt nhọn của con chim ưng.
Cẩm Thị Dung khẽ rên một tiếng hốt hoảng:
- :Nhà vua buông tôi ra ? . . . Tôi đau lắm !
Thiếu nữ vừa dút lời, một nắm tay đã đấm mạnh vào giữa mặt nàng khiến
nàng ngã sóng soài ra trên nền cẩm thạch. Nàng vùng dậy và chạy tuốt xuống
vươn
Sự kinh hoàng và khúc hát đã khiến nàng khô cháy cổ nên, khi qua một gốc
cam đường sai trĩu trịt, nàng vội bút ngay một quả đoạn ngây thơ đưa lên miệng
nhai ngấu nghiến. . .
Nàng đã phạm phải cấm điều?
Bạo chúa gầm lên:
- BỚ đao phủ?...
Nhanh như cái cắt tự chín từng mây rơi xuống con gà nhép, đaophủ bế thốc
ngay sơn nữ lên lòng. . Bọn cung tần che mặt. . .
Mấy tiếng búa vang, tiếp liền những tiếng kêu xé ruột... ai nấy sởn tóc rùng
mình...
Thờ ơ, bạo chúa nhìn bàn tay thiếu nữ bị đanh đóng suốt vào một góc tùng.
Nàng giãy như đỉa phải vôi. Những tiếng rên hổn hển, những nức nở nghẹn ngào,
những câu van nài đút khúc của thiếu nữ khiến cho một con hổ phải động lòng . . .
Đằng sau ngai, Lý Công Uẩn nghiến răng nuốt một tiếng thổn thức.
Vua Ngoạ Triều ung dung xuống lệnh:
- Đao phủ, hãy cắt đứt tiếng kêu gào.
Tức khắc, một ánh gươm lóe trong bóng tối. Đầu thiếu nữ văng ra; máu tươi
vọt lên, nhuộm đỏ khóm dạ hương vừa hé nụ.
Hồi 5
Vốn đã biết cái thân câu trõ,
Cả no mồi cũng khó dữ lên!
Ngán thay cái én ba nghìn,
Một cây cù mọc biết chen cành cào ?
ôn Như Hầu
Vườn ngự uyển trong cấm thành là cả một cánh rừng có những lối đi râm mát.
Dưới nắng xuân, muôn hoa nở tưng bừng. Những dòng nước, bắc tự núi xa về,
chảy thành những con suối nhỏ róc rách qua các luống cây, giữ cho không khí lúc
nào cũng mát mẽ . . .
ĐÓ đây, những khải haòng môn bằng đồng chói lọi; những hòn giả sơn đắp tỉ
mỉ; những nhịp cầu uốn cong cong bên rặng liễu buông mành...
Giữa vườn một nhà thủy tọa rực rỡ vàng son, lộn bóng dưới gương hồ trong
biếc. Quanh bờ hồ, những luống hồng nhung thắm đỏ, những cụm lài trắng nuột
thoang thoảng đưa hương. Trước thủy đình, gần bên đầu tả hữu nhịp cầu bán
nguyệt, hai cái lồng son lớn dựng đối nhau, một bên ríu rít những họa mi, khướn,
yểng, một bên âm thầm một con mãnh hổ, sắc lông vàng rừc, hai mắt lờ đờ như ủ
trong trái tim khát máu, giấc mộng nhớ rừng xưa. . .
Ngọa Triều Hoàng đế, nằm trên long ỷ đặt giữa thủy đình, đang lặng lẽ nhìn
b ầy cung nữ kéo nhau ra tắm. . .
HỌ ríu rít như đàn chim sẻ và nhất thời quên bẳng cái chết nó đang lởn vởn
trên đầu họ.
Những áo xiêm ướp xạ nối nhau rơi mềm trên nệm cỏ; những tấm thân ngà
ngọc nổi bật trên nền lá xanh tươi; những tiếng nô đùa lẫn trong tiếng người ì òm
đem lại giữa cảnh nặng nề nghiêm chỉnh một cảm giác nhẹ nhỏm của tuổi trẻ tưng
bừng...
Bạo chúa vẫn mơ màng lãnh đạo; cặp mắt vẫn yên lặng xa xăm...
Thái giám khép nép lại gần long ỷ, hắn đợi chờ một câu tâm sự.
Quả nhiên, vua Ngoạ Triều khẽ phán:
- Trẫm buồn và chán lắm? Những trò tiêu khiển trong cung thì lâu ngày đã
nhàm...
Hiểu ý vua, Thái giái tâu lơ lửng...
- Tâu thánh thượng, hạ thần đã cho người theo dõi và biết rằng thiếu nữ trên
dòng sông bữa trước là con Phạm Thái sư.
Vua Ngoạ Triều nheo cặp mắt:
- Khanh thực là bầy tôi quý hóa của Trẫm? Để đền sự trung thành ấy, Trẫm sẽ
cho khanh lên chức Tam công.
Đinh Thọ, sướng mở cờ trong bụng nhưng vẫn điềm nhiên nói tiếp:
- Thánh thượng lưu tâm đến Phạm tiểu thư là phải: nàng thực không phụ cái
thanh danh tuyệt thế giai nhân?
Vua Ngoạ Triều lấy làm khoái trí:
- Nếu phải đổi ngai vàng lấy người ấy, Trẫm cũng chẳng tiếc gì.
- Tâu Thánh thượng, người muốn vời Phạm tiểu thư tưởng cũng dễ. . .
- Đã đành như vậy nhưng...
- Cái mộng đẹp của giai nhân tự cổ há chẳng là được gang tấc mặt rồng?...
Một tiếng dặng hắng bỗng làm câu chuyện giữa hai người đút quãng.
Dương hậu từ sau cụm tử vi, rón rén bước lên lầu...
Suốt đêm qua, Dương hậu không hề nhắm mắt; sự hững hờ của Công Uẩn và
cái thói quen của vua Ngoạ Triều thường đãi nàng như một tên cung nữ khiến
nàng cảm thấy mình bẽ bàng, đơn độc. Tình yêu nồng như lửa cháy, bị hắt hủi,
càng khiến trái tim nàng, đầy những khát khao, đầy những huyền tưởng, phải nấu
nung cảnh phong gấm rủ là dần dần trở nên sự mỉa mai cay độc.
Chiều ủ dột, giấc mai trưa sớm,
Vẻ bâng khuâng hồn bướm vẫn vơ.
Thâm khuê vắng ngắt như tờ,
Cửa châu gió lọt, rèm ngà sương treo.
Ngày nào cũng như ngày nào, hậu chỉ những ra ngẩn vào ngơ, đợi chờ một
hạnh phúc chẳng bao giờ tới. . . Rồi đêm đêm, lẳng tiếng chuông chiền, tâm hồn
nàng lại bâng khuâng, man mác... lạnh lùng giấc cô miên? ...
Sống những thời khắc kéo dài và suông nhạt ấy, nàng hãi hùng tưởng đến lúc
xuân qua? Mắt nàng đã thấy bao nhiêu hương xạ phai tàn đành chờ chết trong sự
thờ Ơ và bóng tối... Nàng muốn kêu gào lên với số mệnh. Thì, giữa lúc ấy, tiếng
chim rạo rực ngoài thềm bảo cho nàng biết rằng: trời đã sáng. Nàng chực nhớ đến
lời dặn trước của Đinh Thọ, vội vàng trang điểm rồi ra chơi vườn hoa.
Nàng mặc cái áo dệt bằng kim tuyến, vạt lẩn trong những bức xiêm màu tím
nhạt Một giải lụa bạch choàng qua vai, tha thướt dưới hai nách Hậu như đội cánh
bướm. Nàng đeo một chuỗi ngọc bích, sắc xanh tôn màu da cổ trắng như mỡ đọng.
sự xuất hiện rỡ ràng ấy chẳng khiến nổi nhà vua tươi vẻ mặt. Ngài điềm nhiên
hỏi:
- ái khanh ra chơi vườn Ngự sớm nhỉ?
Sau một liếc nhìn Đinh Thọ, nàng quỳ gối và dịu dàng đáp:
- Tâu Thánh thượng, tần thiếp chẳng khi nào tự dưng lại dám bận mắt cửu
trùng...
Bạo chúa ngạc nhiên:
- Thế ra ái khanh có điều muốn nói với Trẫm.
- Tâu Thánh thượng một điều rất quan trọng ?
- Gì thế? Giặc Tàu tràn sang...
- Không phải giặc Tàu, chính quân Chiêm Thành đã phạm tới bờ cõi nước
Nam.
Như bị điện giật, vua Ngoạ Triều đứng phắt lên, hai mắt nảy lửa:
- Thế nào? Lũ mọi rợ ấy lại dám phạm tới oai trời của Trẫm? Hậu nghe tin này
Ở đâu?
Thái giám vội nói:
- Tâu Thánh thượng, cái tin giặc Chiêm Thành vào cướp phá biên cương, hạ
thần biết rõ từ đêm qua nhưng vì đang lúc quân vương giải trí, hạ thần không dám
làm mất thú vui ngàn vàng.
- Sao binh tướng của Trẩm không giết cho hết lũ chuột ấy đi?
- Tâu Thánh thượng, chúng sở d~ lăng loàn như thế, nghe đâu vì có Phạm Thái
sư xúi giục . . .
Hắt đổ chiếc long án làm cho những ấm ngọc chén vàng rơi vỡ tan nát, bạo
chúa gầm lên:
- Phạm Cự Lượng làm phản? ... CÓ đích như vậy chăng?
Đinh Thọ rụt rè:
- Hình như có thực vì, ít lâu nay, Thái sư tỏ ý mua chuộc Lý Công Uẩn và các
võ tướng trong Kinh thành.
- Chém? ... Phải chém đầu những quân phản chủ ấy đi.
Bọn cung nữ thất đảm, vội mặc áo xiêm đoạn lủi vào các lối đi khuất khúc...
Một tên thị vệ chạy lên thềm:
- Tâu Bệ hạ quan Ngự tiền hộ giá xin vào chầu.
Bạo chúa thét:
- vũ sĩ đâu? Hãy khám trong mình Lý Công Uẩn? ...
Nhưng chàng tuổi trẻ đã quỳ xuống và tung hô vạn tuế.
- Nhà ngươi có việc gì dám kinh động tới Trẫm?
- Giặc Chàm vào phá biên cương, hạ thần ngửa trông lượng thánh cho phép đi
dẹp loạn.
Vua Ngoạ Triều ngẩn ngơ nhìn Dương hậu và Thái giám.
Công Uẩn nhắc:
- Tình thế ngoài biên khẩn cấp lắm, xin Thánh thượng chuẩn ý nhời thỉnh giáo
của hạ thần.
Để rơi người xuống Long ỷ, vua Ngoạ Triều lặng yên suy nghĩ giây lâu mới
cất giọng nghiêm khắc hỏi chàng họ Lý:
- Giặc ngoài biên cương chưa cần dẹp loạn bằng lũ phản bội trong Kinh thành.
Công Uẩn nhà ngươi có biết những tên nào đáng chết không?
Đến lượt Công Uẩn ngạc nhiên nhìn Dương hậu và Thái giám:
- Tâu Thánh thượng, làm gì có sự ấy?
Bạo chúa nghiếng răng trợn mắt:
- Nhà ngươi nhất định chối không?
- Hạ thần quả quyết như vậy.
Giọng thành thực của chàng khiến bạo chúa nguôi lòng. Rồi chợt nảy ra một ý
định, vua Ngọa Triều khẽ mỉm cười:
- Phải đấy? Cho khanh vào Nam hỏi tội những quân bạn nghịch. Trẫm muốn
trừng phạt chúng một cách thảm khốc để chúng nhớ mãi về sau này. Trẫm cần
nhiều thủ cấp, rõ nhiều, khanh nhớ lấy.
- Tâu bệ hạ, tiểu nhân xin đem về đủ số để treo khắp địch lâu.
- Tốt lắm? Khanh hãy về sửa soạn để mai sớm Trẫm duyệt binh.
Công Uẩn vái tạ rồi lui ra. Trong lúc vội vàng. Công Uẩn không kịp thấy nở
trên môi bạo chúa một nụ cười thâm độc.
Là một võ tướng nhiệt thành yêu nước. Công Uẩn lấy việc gìn niữ non sông
làm một thiên chức thiêng liêng. Chàng đã nổi giận khi nghe tin báo quân Chiêm
Thành sang lấn cõi. Chàng muốn đánh cho chúng tan thành để từ nay chúng khỏi
coi nhờn người Nam Việt. Cái ý tưởng tranh hùng ấy đã làm cho Công Uẩn nhất
thời quên được tất cả những hình ảnh hãi hùng hôm trước và tất cả những căm
giận của chàng đối với sự tàn ác của hôn quân. Những câu hỏi vừa rồi của Ngọa
Triều Hoàng đế bỗng lại khiến chàng suy nghĩ Ở Kinh thành có một bọn phản
nghịch thật ư? Những ai vậy? Không có lẽ vua Ngọa Triều lại ngờ vực chàng. Tuy
căm hờn bạo chúa Công Uẩn thực ra chưa có những ý định ấy trong đầu. Thế thì
cớ sao vua Ngọa Triều đã nói với chàng bằng một giọng gay gắt? Chàng hiểu rồi:
chắc lại chỉ Dương hậu dèm pha để chực b áo thù chàng ? . . .
Công Uẩn mỉm cười rồi kết luận:
- Dương hậu là một bông hoa nở trong búi gai...
Hồi 6
Chí làm giai dặm nghìn da ngựa,
Gieo Thái Sơn nhẹ tựa hồng mao,
Giã nhà đeo bức chiếan bào.
Thét roi cầu. Vị ào ào gió thu!...
ôn Như Hầu
Trên bãi đất mở ra trước ngọ môn, đoàn chiến sĩ chỉ còn chờ điểm duyệt nữa
là theo chủ tướng xuống miền Nam, đạp phẳng cái giang sơn các vũ nữ mê hồn, có
những tháp đá hoa cao vút.
Mặt trời mọc, tỏa hào quang xuống đám đông dân chúng lao xao quanh những
đội quân nghiêm chỉnh.
Trống trận điểm thì thùng; ngựa chiến kêu the thé: cái bể người dào dạt như bị
điện truyền. Hồn thượng vũ của chủng tộc lại một phen sôi nổi.
Người ta xì xào khen ngợi toán tượng binh: hơn trăm con vật khổng lồ đen trũi
nối nhau thành hai hàng đá tảng; mắt long lanh nhữn gtia sáng thông minh. Chúng
cuộn vòi liếc lên những chiếc ngà nhọn hoắc. Sau tượng binh, hai nghìn ky mã,
ngất nghểu trên những con ngựa Ô l~nh. HỌ mặc nhung trang màu đen, tay trái cầm
khiên mây hình bầu dục, tay phải cầm mã tấu sáng lòa...
Cuối cùng đến bộ binh, áo đỏ, nón xanh, cắp giáo trường có những ngủ bông
Tất cả im lìm như tượng đất, giữa mớ ồn ào của trống chiêng, của ngựa kêu,
voi thét Những vẻ mặt rắn đanh, những tia mắt lạnh lẽo như ánh kiếm làm cho
dân gian vừa khen ngợi vừa hãi hùng.
Bỗng, như cả một trận phong ba long trời lở đất bao nhiêu loa trống mõ chiêng
cùng vang lên, vỡ lở. . .
Ngọa Triều Hoàng đế hiện ra trong bóng tán vàng tán tía...
Tiếng hô của các võ tướng nổi dậy; binh sĩ giơ kiếm reo hò:
- Thánh thượng vạn tuế ? Đại Nam quốc vạn tuế ?
Vua Ngọa Triều thản nhiên và lẫm liệt trong bộ áo long bào. Tren mặt rồng
chẳng thớ thịt nào rung động; cặp mắt sắc như dao nhìn trừng trừng đoàn chiến sĩ
đang sắp sửa lăn vào tên đạn để làm cho uy vũ nhà vua được nể trọng.
Theo hầu bên tả Hoàng đế, quan Thái sư họ Phạm, mình mặc áo gấm tía thêu
rồng, năm chòm râu trắng nuột, đạo mạo như một vị tiên ông trên Thượng giới.
Bên hữu Ngài, Đại tướng Lý Công Uẩn, giáp vàng chói lọi, khẽ mỉm cười với đám
sĩ tốt thân yêu
Chờ những tiếng hoan hô dút hẳn, nhà vua quay lại dặn quan tướng mấy nhời
sau cùng:
- Sĩ tốt không thiếu thốn gì chứ?
- Tâu bệ hạ. Không!
- Chiến lược của khanh đã sẵn sàng?
- Tâu bệ hạ đã?
- Dọc đường, nếu cần đến vật gì, khanh được phép bắt các địa phương cung
ứng Từ các côgn khanh xuống đến mạt tốt nếu ai trái lệnh, cho phép cứ việc chém
đầu
Vừa nói vua Ngọa Triều vừa quay sang phía Phạm Thái sư và cầm lấy lá cờ
lệnh cùng thanh bảo kiếm Thương Phương trao cho Công Uẩn.
- Đối với giặc Chàm, khanh phải hỏa tốc như cơn bão, và đánh như sấm sét
mới được ?
Công Uẩn vái tạ ơn vua đoạn xuống thành cùng một lúc với quan Thái sư họ
Phạm.
Chàng ghé tai dặn vị lão thần:
- Như nhời tiểu tướng đã nói: Hoàng đế xem chừng nghi ky bọn ta, bởi những
nhời gièm pha của Dương hậu. Tiểu tướng đi rồi, Tướng công nên thời thường vào
bệ kiến và đừng cho văn võ lui tới hậu môn nhiều quá.
Phạm Thái sư, lo ngại, thở dài. Trước sự nghi ngờ đáng sợ của bạo chúa, Ngài
có thể điềm nhiên, nếu không cần phải giữ gìn tương lại, hạnh phúc và sinh mệnh
của con gái thương yêu. Ngài cằm tay Công Uẩn và ân cần dặn:
- Tướng quân đi chuyến này, lão xin chúc Tướng quân kỳ khai đắc thắng, mã
đáo thành công, mau mau trở về, kẻo một mình lão Ở nhà không ai nương tựa nhỡ
khi sóng gió đất b ằng ?
- Xin Tướng công chớ ngại ? Tiểu tướng tuy đi xa mà tâm trí lúc nào cũng Ở
gần Tướng công và tiểu thư...
Hai người đã ra khỏi điếu kiều. Bạo chúa, thấy hai người nói nhỏ, sinh nghi
nên vội vàng lên tiếng giục:
- Mau khởi hành thôi chứ? Sự hờn giận lũ mọi kia chưa nguôi. Trẫm thấy mỗi
phút dài b ằng mười năm. . .
Công Uẩn vái chào vua, chào bố vợ đoạn nhảy lên lưng bạch mã. Con ngựa
long câu, đuôi dài như cả mớ tóc của đàn bà, hét lên một tiếng dữ dội, cất bổng hai
vó trước, đoạn bắt đầu băm kiệu lớn...
Dân chúng reo hò ầm ĩ nhãy lên như điên cuồng.
Ky binh chuyển động rồi tiếp theo sau chủ tướng. Những mao, đuôi bay phấp
phới, những tiếng hí như gắt gỏng những móng gõ mặt đường lắm bụi.
BỘ binh dồn vào giữa; sau cùng voi trận đi đoạn hậu.
Đại đội từ từ ra khỏi kinh thành. Quần chúng mỗi lúc một say sưa náo nức, Ồ
ạt theo sau. Dòng thác người cuồn cuộn ấy pha lẫn hò reo với những tiếng chiêng
trống vang lừng. Theo gió vụt những lá cờ đầu vùng vẫy như những khúc rồng
chói lọi. . .
Nhưng, lúc ấy, Công Uẩn đã không nghe, không thấy gì nữa... Sự hăng hái của
tuổit rẻ, lòng quyết thắng của binh gia chẳng át nổi những thôn thức của khách
chung tình. Là vì, trong thẳm cùng mộng tưởng, quanh cái hình ảnh rỡ ràng của
Bội Ngọc, chàng thấy chớm ra nhiều trận bão táp không thường...
Một khi, nghe Dương hậu gièm pha, bạo chúa đã ngờ chàng, Phạm Thái sư tất
sẽ bị coi như tòng phạm. Nếu, giữa lúc chàng đi vắng, Thái sư bị búa rìu của hôn
quân thì Bội Ngọc thoát sao khỏi con mắt thèm thuồng sắc dục.
Tương lai, đối với chàng, vì vậy, đầy những hãi hùng. Sự thảo phạt Chiêm
Thành, mà chàng đã hết sức nài xin với bạo chúa, lúc này, trở nên một điều đáng
ngại. Chàng không muốn đi xa nữa vì chàng không muốn cha con nàng mất chỗ
tựa nương, cuộc đời của hai người mất hết bảo đảm. Tiếc thay lệnh tiến binh đã
phát, ấn nguyên nhung chàng đã cầm, chàng không thể nào do dự được nữa.
Chàng phải đi, đi trong tiếng hoan hô của quần chúng, đi trong ánh sáng của vần
hồng và lớp bụi vàng mờ mịt. . .
Sự rủi may đành trông cậy Ở Cao xanh? ...
Một đành quạ vụt bay kêu trên đầu sĩ tốt...
Lý Công Uẩn rùng mình:
- Quạ kêu, phải chăng là một điềm gở?
Ý nghĩ ấy khiến chàng bất giác ngoảnh đầu trông lại:
Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy,
Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu,
Ngàn dâu xanh ngắt một màu:
Lòng chàng, ý th iếp, ai sầu hơn ai ?. . .
Kinh thành đã khuất lẩn... Đoàn binh kéo đã xa... Dân chúng đã dừng lại trên
đường và đang hò reo để tiễn biệt.
Công Uẩn phóng ngựa lên một gò cao, vẫy gươm chào bách tính.
Muôn tiếng hoan hô càng náo nức, càng trội như tiếng sóng cồn...
sự sùng bái say sưa lạ?...
Chàng cảm thấy mình hoàn toàn chiếm được sự yêu mến của lê dân. Chàng lại
bắt đầu hy vọng . . .
Hồi 7
Tiếng địch thổi nghe chừng đồng vọng,
Hàng cờ bay trông bóng phất phơ.
Dấu chàng theo lớp mây đưa,
Thiếp nhìn dáng núi ngẩn ngơ nỗi nhà.
ôn Như Hầu
Cuối xuân Trong các vườn, hoa đào, hoa mận rụng, rơi theo gió... Mặt đất
phủ đầy lulung cánh trắng, hồng... Bên các hồ ao, cuốc non đã bắt đầu tha thiết và
trong ánh nắng, từng đàn rĩn bay tung như cát bụi...
Kinh thành Hoa Lư thức giấc, vui cười: ai nấy kéo nhau đi dụ lễ Thanh Minh.
Các phố trong thành, bởi vậy, trống không, vắng ngắt: từ các nhà quyền quý
đến bọn dân thường đều tản về các vùng thôn quê tịch mịch. Trên nền cỏ xanh phủ
kín mặt đồng, trên các dải đường đất cong queo, khúc khuỷu, lũ năm lũ ba ồn ào
như nước chảy. Thực là một cảnh tượng vui mắt, tuy Thanh Minh là ngày hội của
các vong hồn. Những chiếc võng điều của các tiểu thư mỹ mạo, những áo màu lam
của các thư sinh, văn sĩ đi tìm những gặp gỡ lạ lùng hoặc những vần thơ say đắm
chấm lên nền nâu mộc mạc của dân chúng những nét rỡ ràng... Bầu không khí yên
tĩnh nhất thời âm vang những tiếng gọi, nhũng khúc đồng dao, những chuỗi cưòi
trong trẻo... Từ những nấm đất vàng phủ đầy những thoi giấy trắng, khói hương
bốc nghi ngút, tan trong không trung, hình như các linh hồn, gặp ngày xuân vui
đẹp cũng hiện lên để chia với người sống cái say sưa của tuổi trẻ, của ánh sáng,
của hoa nở, chim kêu...
Tren cao, vòm trời mênh mông, xanh biếc, giống như bức trần mui luyện của
một ngôi chùa vĩ đại. Bể biếc đằng xa, im sóng gió, khẽ lẳng lơ tung bọt trắng lên
ria bãi cát vàng...
Bội Ngọc, khác với mọi người, không đi đầu hết. Nàng ra hiên Lãm Thúy,
truyền thị nữ gây đỉnh trầm rồi, yên lặng, nàng ngồi tựa bao lan, thả tâm hồn theo
dõi chinh phu...
Quanh mình nàng, chim chóc vui đùa trong ánh nắng, hoa tươi trêu gheo gió
trong cành, tất cả bài thơ ca ngợi ái tình và tuổi trẻ không khuẩy nổi mối sầu xa
vắng, mênh mộng nó chiếm thâu hết tâm hồn thiếu nữ.
Nàng cố nhớ lại buổi sớm hôm qua mà Phạm Tướng công cho phép nàng được
giáp mặt Công Uẩn, trước khi chàng lên yên ngựa ra bãi sa trường...
Giây phút ấy mới hồi hộp làm sao ? . . .
Ngà đầu xuống lưng ghế, Bội Ngọc thử sống lại, không biết là lần thứ mấy, sự
gầngũi say sưa đã mất.
Lúc ấy, trời vừa rạng đông, sương đêm còn ướt đẫm mặt lá, Bội Ngọc đã ra
chơi vườn hoa, mặc dầu đêm trước nàng đã thức gần suốt năm canh. Những đau
khổ hãi hùng của mấy ngày qua đã tan đi như ác mộng. Nàng như người chết bỗng
được cải tử hồi sinh.
Mặt trời hy vọng lại mọc, chiếu sáng cuộc đời nàng đầy những mộng đẹp của
tình yêu
Thì, ngay lúc Bội Ngọc đang mỉm cười tươi để chào đón một ngày rạng rỡ ấy,
cửa vườn hoa bỗng sịch mở, nhường lối cho một võ tướng giáp vàng...
Trời? Nàng thực tỉnh hay mơ? CÓ thể như vậy được chăng?... Nàng luống
cuống, sắc mặt đỏ bừng rồi, khi Công Uẩn đã rất gần, nàng cúi mặt như người
quáng năng...
Hai người đã nói gì với nhau?... CÓ lẻ không thì phải. Hay hoặc chàng đã nói
mà; vì trái tim nàng đập mạnh quá nàng chẳng nghe thấy gì hết? Nàng chỉ cúi đầu,
tay vân vê tà áo lụa, mặc dầu, lúc ấy, cả tâm hồn nàng muốn kêu lên những tiếng
thiết tha... Nàng không dám hé răng vì nàng tin chắc rằng câu nói đầu tiên của
nàng sẽ là một tiếng thổn thức. Mãi khi Công Uẩn cúi chào nàng để lui ra, Bội
Ngọc mới khẽ nói được một câu, giọng đầy nước mắt:
- Chàng đi mau chóng mà về ! . . .
Thế rồi, nàng gục xuống bàn khóc nức nở. Thế rồi, nghĩ lan man đến những
hiểm nghèo trên trận địa, nàng lấy làm hối hận rằng đã nói rất ít với chàng và tần
ngần tiếc những phút êm đềm có lẽ chẳng bao giờ trở lại...
Đã nhiều phen, không thể cùng ai cởi mở nỗi lòng, Bội Ngọc toan biên thơ ra
ngoài cửa ải để hoạ may chàng có thấu tình nhưng sau nàng lại đành gác bút: nàng
không muốn bận trí anh hùng giữa khi chàng cần phải đem hết can đảm và nghị
lực ra trả nợ non sông.
Nghĩ đến viết, Bội Ngọc bỗng thấy cảm hứng dạt dào trong tâm khảm. Nàng
với tập thơ Phải rồi, nàng sẽ viết, nàng sẽ phơi bày hết tâm sự lên mặt giấy.
Nàng viết không phải để gửi cho chàng, điều ấy nàng đã nhất định, nhưng là để
một kia chàng về đeo quả ấửn vàng, Công Uẩn.
Sẽ rót vơi lần lần từng chén,
Sẽ ca dần ren rén từng câu,
Câu vui lẫn với câu sầu,
Rươu khà cùng kể trước sau mọi lời.
Bội Ngọc lần giở tập thơ; mắt nàng bỗng dừng lại trong một bài vịnh xuân mà
nàng đã viết đầu năm ngoái, khi lòng nàng còn như một nụ hoa mới nhú chưa biết
lulung mơn trớn của đông phong . . .
Nắng ấm soi tán mộng khói sương,
Đào phô vẻ th ắm dưới xuân quang. . .
Lan xông hương ngát, hồng cười nụ.
Oanh báo tin xuân, cúc bẽ bàng!...
Cây lộc nhởn nhơ mừng trẻ lại;
suối trong khúc khích giễu mơ màng.
Bên song thiếu nữ, sầu chưa biết,
Cười nhện đa tình khéo vấn vương.
Hai câu sau cùng bỗng khiến Bội Ngọc thở dài, nàng nhắc bút đề:
Năm xưa, em chửa biết sầu,
Ngày xuân hớn hở lên lầu điểBm trang,
Bên mành, cười nhện vấn vướng,
Tiếng cười trong vắt tựa làn suối trong,
Năm nay em đã biết sầu,
Ngày xuân, chàng vắng, lên lầu vời trông.
Liễu xanh tha thướt bên sông,
Tuyệt mù nào thấy vân mòng chàng đâu?
DỞ dang tiếoc khúc bạch đầu,
Chàng ơi, tham ẩn phong hầu làm chi!. . .
- Thơ hay nhưng phải cái nhu nhược ?
Bỗng nghe tiếng cha nói sau lưng, Bội Ngọc đúng phắt dậy sắc mặt như hoa
đào
- Con chớ thẹn: tình trai gái yêu nhau là một lẽ tự nhiên của trời đất. có điều
con không nên để cho sự nhu nhược xâm chiếm được cõi lòng. Người ta, trên tình
trường, phải nghĩ đến non sông đất nước. Chồng con, vì việc quân vương, hăng
hái ra biên thùy, con Ở nhà chớ nên buồn thảm mà, trái lại còn nên tỏ ra xứng đáng
với khách anh hùng mới phải, vì Lý Tưóng quân chính là một bực anh hùng đệ
nhất của đời nay đấy.
Bội Ngọc cúi đầu, hối hận. Mấy nhời nghiêm huấn như ánh hào quang soi
sáng cõi lòng u ám của thiếu nữ.
- Thưa cha, con thực có lỗi đối với cha và với chồng con lắm?
Phạm Thái sư cười :
- Con đã biết hối, thì sự nhầm lẫn của con đã có thể bỏ qua rồi. Con chỉ nên
nhớ luôn rằng chí làm trai dặm nghìn da ngựa chứ phải đâu lần lữa chốn buồng
the. Vừa rồi cha đã nói với con: Lý Công Uẩn là bực anh hùng cái thế thời bây
giờ. Không những chỉ vậy mà thôi, chàng cò có khí tượng thiên tử nữa. Nhà Lê,
hiện nay, ân đức đã tuyệt, lòng trời đã muốn chuyển vần. Cứ xem như vừa rồi, Ở
làng CỔ Pháp, là quê hương Lý Công Uẩn, một cây gạo, sống khống biết đã mấy
trăm năm, bị sét đánh tước lần vỏ ngoài, trên thân gỗ có một bài sấm bốn câu thì
ro
- Cha có nhớ bốn câu sấm ấy chăng?
- Có, sấm rằng:
"Thụ căn liễu liễu.
"Mộc biể lu thanh thanh
"Hoá đao mộc lạc
"Thập bát tử thành.
"Miệng đọc, tay viết, cụ đã lấy mấy chữ hòa, đao, mộc chắp thành ra chữ Lê,
và thập, bát, tử chắp ra chữ Lý.
"Cứ theo điềm này, - cụ nói tiếp - thì nhà Lê sắp mất, họ Lý sắp lên làm vua.
Thiên hạ, nhiều người họ Lý nhưng xem ra thì không ai bằng Công Uẩn vì không
những Công Uẩn có tài quán chúng, có dạ nhân từ mà thân thế chàng từ nhỏ lại rất
khác thường.
"ông thân sinh Công Uẩn vốn xưa rất nghèo, phải đi làm ruộng Ở chùa Tiêu
Sơn để mưu sống. Một sư nữ trong chùa, thấy tình cảnh bác nông phu đem lòng
thương hại rồi hai người yêu nhau. Mãi sau, sự vụng trộm của hai người bị sư cụ
biết.
"Ngài nổi giận, đuổi tất cả hai người đi nơi khác. Hai vợ chồng lạy tạ sư cụ rồi
bước ra. Khi qua rừng Báng, hai vợ chồng dừng chân nghỉ cho đỡ mệ. Chồng khát
nước, tìm ra cái giếng gần đấy để uống nước. Vợ, ngồi chờ mãi không thấy chồng
về, vội chạy ra giếng tìmt hì mối đã đùn lấp thành một nấm mồ cao.
"Chị chàng khóc thương thảm thiết đoạn vào xin ngủ nhờ trong chùa Ưng
Tâm gần đấy.
"Thì, đêm trước hôm sư nữ đến chùa Ưng Tâm, sư cụ nằm mộng thấy Long
Thần bảo rằng "Ngày mai, ngươi phải dọn chùa cho sạch vì có Thiên tử giáng
lâm". Tỉnh dậy, sư cụ làm theo lời thần mộng nhưng ngồi đợi từ sớm tới chiều chỉ
thấy một sư cô có mang vào xin ngủ nhờ.
"sư cụ lấy làm lạ, hỏi thì người đàn bà kể ngay chuyện mình cho sư cụ nghe.
Sư cụ ưng để chị ta trọ Ở Tam quan chùa. Được vài tháng, một đêm kia, trời mưa
to gió lớn, sư cụ trở dậy thì lạ quá? Hương đâu thơm ngào ngạt cả chùa. Nghĩ tình,
sư cụ truyền bạ hộ ra Tam quan xem. Một lát sau, bà hộ bế vào trình sư cụ một
đứa con trai mới để và bạch rằng sư nữ, mẹ đứa bé đã chết sau khi Ở cử. Sư cụ
ngắm nghía đứa bé, thấy Ở trong lòng hai bàn tay nó in rõ bốn chữ son: Sơn hà xã
"Ngài hiểu rằng lời thần mộng đã ứng rồi, bèn hết sức nuôi dạy cậu nhỏ.
Tháng, năm qua đứa bé vụt đã lên sáu tuổi. Một hôm, nhà sư truyền cậu bưng oản
lên chùa cúng Phật, cậu ta tinh nghịch khoét hết lòng oản ăn trước.
"Sớm hôm sau, sư cụ gọi chú nhỏ mà mắng rằng:
"- Mày hỗn lắm, dám ăn vụng oản cúng.
"Chú bé mủm mỉm cười:
"- Ai mách mà cụ rõ?
"- Đức Long Thần đã báo mộng cho ta.
"Chú nhỏ tức lắm, định tâm báo thù người đã phản mình. Chờ lúc sư cụ ngủ
rồi, chú nhỏ lẻn lên chùa, đánh vào cổ ông Long Thần ba cẳng tay đoạn lấy bút
viết lên lưng pho tượng bốn chữ: Lưu tam thiên lý. Sáng sớm, nhà sư vừa thúc giấc
đã vội lên chùa xem, vì Long Thần có mộng cho nhà sư biết là có Thiên tử đày
mình đi xa. Quả nhiên, sư cụ thấy cữ Công Uẩn viết trên lưng phon tượng. SỢ hãi,
sư cụ lấy nước để rửa nhưng rửa thế nào cũng không sạch. Gọi Công Uẩn vào
trách thì chú nhỏ lấy nướt bọt lau sạch ngay.
"Năm Công Uẩn tám, chín tuổi, sư cụ cho sang chùa Tiêu Sơn để học nhà sư
Vạn Hạnh. Công Uẩn rất thông minh nhưng học rất lười. Một hôm, cu cậu không
thuộc bài, sư cụ bèn trói lại bắt nằm ngủ suốt đêm Ở mặt đất. Công Uẩn vẫn trơ
tráo như không lại còn ngâm câu đối chơi là khác".
Bội Ngọc nghe cha nói đến đây, vội cúi mặt để giấu một nụ cười.
Phạm Thái sư cũng cười:
- Anh học trò biếng nhác ấy thế mà hay chữ đáo để? Anh ta ngâm:
"Canh khuya chẳng dám giang chân duỗi.
~ ngại non sông xã tắc xiêu!...
"Sư cụ Vạn Hạnh, đã nghe sư cụ chùa Ưng Tâm kể chuyện Lý Công Uẩn, nay
lại thấy chàng ngâm câu nọ, bỗng đem lòng kính sợ, vội nhảy xuống đất, cởi trói
tha cho chàng..."
Phạm Thái sư lặng im một lát đoạn bảo con:
- Thân thế và khí phách Công Uẩn như vậy nên nhiều người tin chắc chàng sẽ
làm vua. Ngọa Triều Hoàng đế cũng ngờ vực Công Uẩn, nên mới sai chàng vào
Nam, có ý mượn quân Chiêm Thành giết chàng. Bạo chúa lại cho rằng cha cũng
đồng mưu với Công Uẩn...
Bội Ngọc giật mình nhìn cha; sắc mặt nàng biến hẳn...
Phạm Thái sư thở dài :
- Bạo chúa đã ngờ thì kẻ bị ngờ phải chết. Cha con ta đã tới lúc phải lìa tan rồi
đây? Nhưng,c ha dù chết cũng không ân hận gì. Cha chỉ lo cho con. Hiện giờ,
Công Uẩnđi xa, cha thì không biết thì sẽ phải hạ ngục lúc nào...
- Cha ơi?...
- Cha định cho con lánh trước đi. Con hãy trốn về CỔ Pháp, vào chùa Tiêu Sơn
nhờ sư cụ Vạn Hạnh che chở cho. Cha đã có thư cho sư cụ rồi.
Bội Ngọc run:
- Thưa cha, cả hai cha con cùng trốn đi có hơn không?
Thái sư lắc đầu:
- Không thể được ? Cha đành cam chịu chết cho trọn nghĩa với nhà Lê. Cha
không muốn hậu thế ngờ cha là một kẻ bầy tôi bất trung. Còn như con, con phải
tạm lánh đi để chờ ngày khác...
- Con lòng nào bỏ cha Ở lại mà đi cho đành?...
Bội Ngọc vừa nói vừa khóc nức nở. . .
- Con không nên câu nệ quá. Vả lại, chính cha đây truyền lệnh cho con phải ra
đi, con không được cưỡng lời. Con ra đi và nên tỏ ra là một người con xứng đáng
của cha, người vợ xứng đáng của chồng con. Con hãy chờ lúc chàng về. . .
- Nhưng đã chắc đầu chàng thoát tay bạo chúa?
- Điều ấy, con chớ ngại. Lòng Trời đã định, người ta, dù là đấng vua chúa,
không thể làm khác được. Lúc này, con nên tin Ở Trời.
- Cha ơi?...
- Con không được nói gì thêm nữa? Con phải đi ngay bây giờ. Con hãy cải
trang làm một gã thư sinh. Trong khi ấy, cha bảo nó gióng ngựa và dặn dò tên lão
bộc Trọng Tín để nó theo hầu con...

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét